Print

Het project Van Ik naar Wij heeft als doel een methodologisch instrument op te bouwen. Dit instrument kunnen begeleiders in de inschakelingssector gebruiken om hun publiek te sensibiliseren voor meer maatschappelijke participatie. De pilootfase van dit project is nu achter de rug. In deze fase werkten we samen met vijf vrouwengroepen én hun begeleiders om het parcours Van Ik naar Wij uit te testen. We deden dat door met de groepen een reeks animaties te doen. Het doel was samen iets op te bouwen , waarin de vrouwen en hun begeleiders zich (hopelijk) herkennen, en dat daarom des te meer zinvol is (het Expertisecentrum van Flora).

De openheid om de animaties Van Ik naar Wij aan te passen aan de noden en vragen van de groep maakten dat de testparcours in de vijf partnerorganisaties heel verschillend waren. Het maakt de resultaten waaruit we kunnen putten voor de opbouw van een protoype van het instrument des te rijker.

Verschillende trajecten

In Forma in Namen was het traject van ‘ik’ naar ‘wij’ erg duidelijk aanwezig. We werkten rond het versterken van het individu en later rond de groepsdynamiek. In de groep, die minstens voor de helft uit Afrikaanse vrouwen bestond, was de vraag van de cultuur en hoe te participeren in het ‘hier en nu’ terwijl je met je hart en je hoofd misschien nog ‘daar en toen’ bent, erg aanwezig.

In Créasol in Luik hebben we ons van in het begin op het uitvoeren van een actie gericht. Het werk was een proces met vallen en opstaan maar het resultaat was er wel degelijk. Op 21 augustus werden twee sensibiliseringspanelen voor bestuurders (1) voor de gebouwen van Créasol geplaatst (artikel). Een eis van de vrouwen was dat het materiaal tegen weer en wind bestand zou zijn, zodat hun project ook in de toekomst chauffeurs blijft aanmanen niet te snel te rijden.

In Buurtservice in Berchem was de focus van de animatiereeks iets filosofischer. We deden er oefeningen rond begrippen als ‘groep’, ‘maatschappij’, ‘buurt’, enzovoort. De integratie van de animaties in de cursus ‘Sterk op je werk’ (2) zorgde voor een extra dimensie. Als afsluiter hebben we een wandeling gemaakt met de vrouwen in Berchem, in de multuculturele Driekoningenstraat. We hadden in groep besloten om te letten op plaatsen die iets zeiden over ‘participatie’ en ‘goed samenleven’, geen makkelijke oefening. Toch was de wandeling zeer rijk. Vooral over toegankelijkheid werd veel gepraat. Een dure winkel is minder toegankelijk dan een bankje op een groen plein.

Zo’n verkennende stadswandeling maakten we ook met de vrouwen van Le Collectif des Femmes in Louvan-la-Neuve. Voor sommigen, die enkel de weg van station naar vormingscentrum kenden, was het een ware ontdekkingstocht. Anderen vonden mogelijkheden om aan het leven in LLN deel te nemen waarvan ze het bestaan niet afwisten. In de studentenstad worden een waaier aan activiteiten georganiseerd: cultuur, debatten, tentoonstellingen, … De kunst is deze bedrijvigheid te zien. Het zichtbaar en hopelijk toegankelijker maken van bestaande participatieve initiatieven is één van de uitdagingen van het project Van Ik naar Wij.

Mo-Clean in Sint-Niklaas tot slot bood een iets andere context voor onze animaties. Mo-Clean is een sociale werkplaats waar de werkneemsters vast kunnen werken. Sommige vrouwen werken er al meer dan 10 jaar. De vrouwen kennen mekaar soms echt goed. Dit geeft een andere groepsdynamiek en veranderd ook het soort vragen die in het project op tafel gelegd kunnen worden. Als in een “echte” werkplaats waren de vrouwen in de eerste plaats bezorgd om de verbetering van de werkomstandigheden. Hun zelfgekozen actie in het kader van Van Ik naar Wij was dan ook om een gesprek te hebben met Chris, de baas van Mo-Clean. Het werd een constructieve bijeenkomst, die voor de vrouwen heel valoriserend was, en waarin niet alleen grieven maar ook positieve dingen op tafel gelegd werden. Dat was voor Chris dan weer bevestigend. Els, de vormingsverantwoordelijke bij Mo-Clean, nam de rol van bewaker van de participatieve dynamiek binnen de organisatie op zich en zorgde al voor initiatieven zoals een ideeënbus en een Mo-krantje. Wordt vervolgd…

Evalueren om te leren

In het kader van co-constructie van kennis waren evaluaties van wat we deden in de groepen essentieel in deze pilootfase. We deden evaluatieoefeningen na bijna elke animatie en op het einde van elk parcours organiseerden we een hele evaluatiesessie met de vrouwen. In die sessie konden ze zich hun globale mening geven over de inhoud, de organisatie en het resultaat van het parcours. Met de begeleiders gebeurden de evaluaties in de vorm van een gesprek. De analyse van de resultaten van al die evaluaties gebeurt nu.

En nu…?

De resultaten van de evaluaties zullen worden voorgesteld op het derde en laatste begeleidingscomité van de pilootfase Van Ik naar Wij. Dat comité vindt plaats op 15 september bij Flora. Aan een beperkte groep van partners, experts en geïnteresseerden zullen we de trajecten in de verschillende partnerorganisaties presenteren. En we kijken naar de toekomst. Bij het Federaal Impulsfonds voor Migrantenzaken (FIM) die het project subsidiëren, dienden we een aanvraag in voor een experimentatie- en distributiefase. In deze fase willen we een prototype van het instrument, dat we ontwerpen op basis van de vijf voorbije ervaringen, uittesten nieuwe groepen, vormgeven en verspreiden.

Eén ding is zeker, dat kwam in de evaluaties van de vrouwen duidelijk naar voren, in groep een actie doen (in heel brede zin) werkt enorm versterkend. Het is zeker een leerproces; je staat in zo’n groepswerk een stuk individuele vrijheid af en leert compromissen sluiten. Maar als persoon wordt je ook een schakel in een groter geheel. Samen neem je een standpunt in en een plek in de samenleving.

(1) Met opschrift : "Vous aimez la vie ? Nous aussi ! Ralentissez !"

(2) ‘Sterk op je werk’ is een vorming rond assertiviteit en communicatie, aangeboden door Vorming+ Antwerpen. info@vormingplusantwerpen.be